کد خبر:6839 | ۹:۲۴:۱۲ - شنبه ۱۰ خرداد ۱۳۹۳
داغ کن - کلوب دات کام Balatarin اشتراک گذاری در فیس بوک تویت کردن این مطلب
پز فرانسوی با اعلام وضعیت بدکشور سازگار نیست/دولت نباید ارز خود را فدای خودروی یک میلیاردی افراد کند/مسابقه بانک ها برای افزایش نرخ سود با سیاست جدید کنترل می شود
معاون سابق ارزی بانک مرکزی گفت: در حال حاضر خودروی یک میلیارد ۲۰۰میلیون تومانی راحت در کشور خرید و فروش می شود که به واسطه همین درآمدهای بادآورده ای که برای عده ای حاصل شده است. چرا باید کشور ارز این خودرو را برای این فرد تأمین کند و ۵ سال بعد هم بخواهد آن […]

معاون سابق ارزی بانک مرکزی گفت: در حال حاضر خودروی یک میلیارد ۲۰۰میلیون تومانی راحت در کشور خرید و فروش می شود که به واسطه همین درآمدهای بادآورده ای که برای عده ای حاصل شده است. چرا باید کشور ارز این خودرو را برای این فرد تأمین کند و ۵ سال بعد هم بخواهد آن را رها کند چون خودرو کالای مصرفی است.

سید کمال سیدعلی، معاون ارزی سابق بانک مرکزی در گفت‌وگوی مشروح با شبکه اطلاع رسانی دانا با اشاره به نقش بانک مرکزی در سیاست گذاری‌های کشور گفت: بر اساس قانون بانکی مهمترین وظیفه ای که برای بانک مرکزی در آنجا آورده شده حفظ ارزش پول ملی است مثل همه بانک های مرکزی دنیا که این مهم از طریق اعمال سیاست های پولی که عمده ترین روش کاری بانکی است اجرا می شود و برای آن از ابزارهای نرخ سود و نرخ ارز و… استفاده می شود.

وی افزود: نکته اینکه امروز در بررسی نقش و جایگاه بانک مرکزی مهم است نگاه و انتظار بیش از حد از بانک مرکزی است به نحوی که امروز پیگیری در همه امورات اقتصادی کشور از وظایف بانک مرکزی محسوب می شود. در ارتباط با افزایش تورم، افزایش نرخ ارز و… همه توجهات به بانک مرکزی است. اگر تنش هایی در این امورات شکل بگیرد این برداشت به وجود می آید که بانک مرکزی به وظایف خود به درستی عمل نکرده است.

سیدعلی تصریح کرد: همچنین در بخش اعتبارات، وقتی در کشور سیاست های انقباضی برای کنترل نقدینگی وجود دارد همه فکر می کنند که بانک مرکزی مسئول این اوضاع است. در صورتی که برای هر بخش و هر سیاستی مسائل خاص خودش وجود دارد. یعنی اگر دستگاه‌های کشور بهره وری بالا داشته باشند و تولید انجام شود تورمی نخواهیم داشت که حالا بانک مرکزی بخواهد برای آن سیاست گذاری کند و این مشکل را حل کند.

وی اضافه کرد: یا در افزایش نرخ ارز و نرخ سود همین طور. در نهایت باید بگویم انتظارات از بانک مرکزی خیلی بالاست ولی ابزارهایی که در اختیار بانک مرکزی است ابزارهای پایه ای نیست بلکه ابزارهایی برای تعدیل این امورات است.

معاون سابق ارزی بانک مرکزی خاطرنشان کرد: در کشور وقتی از دولت برای حل مسائل مربوط به تورم، نرخ ارز، افزایش قیمت‌ها، حرکت و حمایت تولید انتظارات وجود دارد، در نبود سازمان برنامه، دولت به بانک مرکزی و وزارت اقتصاد و دارایی فشار می آورد مخصوصا با این جریاناتی که چندسال اخیر در اقتصاد رخ داده است که البته این تنش ها دلایل بسیاری داشت. دلایل ساختاری یا اثر گذاری بازارهای مختلف در بازار ارز مثل بازار مسکن و سکه و یا افزایش حجم نقدینگی و…

سیدعلی افزود: یک سری اشکالات هم مربوط به بانک مرکزی و سیاست گذاری هایی بود که اعمال کرده بود که منجر به افزایش سریع نرخ ارز شد و البته در مسائل مربوط به تحریم هم قاعدتا اثرگذاری داشته است.

* نرخ ارز یا با منابع زیاد یا با تورم پایین کنترل می شود

سیدکمال سیدعلی با اشاره به موضوع ارز و اهمیت آن از سال ۵۷، گقت: یک زمانی بود که کشور اصلاً توجهی به واردات نداشت و در این زمینه سیاست گذاری خاصی را اعمال نمی کرد چون نیاز وارداتی ارزی کشور آنقدر زیاد نبود تا حدی که مردم را تشویق می کردند ارز بخرند. مثلاً ما سیمان وارد کردیم تا استادیوم آزادی را بسازیم یا مردم را تشویق می کردیم پوشاک خارجی بخرند چون دولت نیاز داشت که ارز را بفروشد و با ریال آن بتواند هزینه های دولت را تأمین کند. بعد از انقلاب هم کم و بیش بود. اما نکته مهم این است که کشور ما در رابطه با مسائل ارزی برنامه ربزی نداشته است. مثلا زمانی که درآمدهای نفتی خوب بوده است و شرایط مناسب داشته و دولت پول خوب در دست داشته و می توانسته نرخ ارز را کنترل کند این کار را نکرده است. نرخ ارز یا با منابع زیاد یا با تورم پایین کنترل می شود. تورم بالا به ارز فشار می آورد و افزایش قیمت را ایجاد می کند.

وی افزود: ایجاد حساب ذخیره ارزی به همین دلیل بوده است که وقتی منابع نفتی افزایش می‌یابد منابع در آنجا ذخیره شود و سرمایه گذاری شکل بگیرد البته از نوع سرمایه گذاری که نقدشوندگی خوبی داشته باشد تا در زمان‌هایی که درآمدها کاهش می بابد از اخلال در برنامه های کشور جلوگیری شود. در واقع این کارها برای برنامه ریزی پایدار و بلندمدت بوده است.

وی تصریح کرد: وقتی منابع بانکی ما خوب باشد نگرانی از اینکه تقاضای ارزی را نتوانیم پاسخ بدهیم نداریم. قیمت را هم نگه می‌داریم. برای واردات هم محدودیتی قائل نمی شویم.

* بیشترین سهم در تأمین منابع به عهده درآمدهای نفتی است

سیدعلی با اشاره به چگونگی تامین منابع مالی ادامه داد: برای کشور ما که نفتی است، دولت خیلی بزرگ است و بخش خصوصی وارد بخش ارزی نشده است و بازار ارز کشور رقابتی نیست دولت مجبور است نفت بفروشد و به ریال تبدیل کند تا بتواند هزینه‌های خود را تأمین کند متأسفانه در حال حاضر درآمدهای مالیاتی اندازه ای نیست که بخواهیم برای هزینه های کشور روی آن حساب کنیم و بیشترین سهم در تأمین منابع به عهده درآمدهای نفتی است.

وی اضافه کرد: کشورهای نفتی آسیب پذیر هستند چراکه دولت ها مجبور هستند نفت بفروشند و اتکا به درآمدهای نفتی داشته باشند، دولت بزرگ است و بسیاری از کارها را تصدی گری می کند اما در کشورهای دیگر باوجود  اینکه ممکن است نفت هم داشته باشند اتکا آنها به نفت پایین است. مثلا کشور نروژ کشوری است که نفت دارد ولی پول آن صرف هزینه های جاری و مصرفی نمی شود.

وی ادامه داد: بانک مرکزی مجبور است؛ چون ساختار دولت بزرگ است و باوجود اینکه خصوصی سازی هایی انجام شده ولی هنوز نتوانسه برای این معضل بزرگ چاره اندیشی کند و حجم دولت روز به روز بزرگ تر می شود.

* بانک مرکزی وظیفه دارد ارزش پول ملی را حفظ کند

معاون سابق ارزی بانک مرکزی نقدینگی زیاد را موجب زیاد شدن بیش از حد معقول خالص دارایی بانک مرکزی دانست که به همان میزان تورم به کشور تزریق می کند، گفت: در این شرایط، ریال زیادی به سیستم پولی تزریق شده است و در قبال این ریال تولیدی وجود نداشته است پس نتوانسته تعادل ایجاد کند فلذا کار بانک مرکزی مهم می شود چراکه بانک مرکزی وظیفه دارد ارزش پول ملی را حفظ کند و برای این کنترل همیشه مشکل داشته است.

وی در خصوص اقدامات بانک مرکزی برای کنترل تورم توضیح داد: بانک مرکزی باید به تولید کمک کند و به نحوی که وقتی اعتبارات را بین بخش های صنعت و کشاورزی و خدمات و مسکن و… تقسیم می کند نظارت کافی بر این جریان داشته باشد تا در آن موردی که باید، مصرف و خرج بشود.

وی افزود: نکته دیگر اینکه بانک مرکزی باید واردات را مدیریت کند اگر واردات را مدیریت نکند و فقط به اهداف دیگر بپردازد، به نحوی که فقط بخواهد بودجه دولت و تأمین مالی دولت را پیگیری کند این مشکلات ادامه می یابد.

سیدعلی خاطرنشان شد: با پیگیری های مکرری که در بحث عدم اتکا به درآمدهای نفتی و اقتصاد مقاومتی ایجاد شده است اثرات مثبتی هم در تولید داشته ایم. مثلاً  امروزه بحث صادرات غیرنفتی ما رشد فزاینده داشته است روزی بود که صادرات غیر نفتی ما به ۲ یا ۳ میلیارد دلار می رسید . اما امروز ۳۷ یا ۳۸ میلیارد دلار رسیده است. درست است که فرآورده ها و محصولات پتروشیمی هم جز آن هست ولی به هر حال صادرات غیر نفتی است. آن قسمتی که توسط بخش خصوصی انجام می شود وارد بازار ارز می شود و تعادل بازار را در پی خواهد داشت اما واردات را باید مدیریت کنیم یعنی نباید هر کالایی را تأمین مالی بکنیم که این مهم هنوز محق نشده است.

وی با اشاره به فاینانس بلندمدت بانک مرکزی ادامه داد: بانک مرکزی ابزارهای دیگری را هم دارد مثلا می تواند فاینانس بلند مدت داشته باشد. کشورهای کمی هستند که با پول نقد خودشان پروژه های بلند مدت کلید می زنند. فاینانس مالی و یا استقراض می کنند و از محل درآمدهای آن پروژه اقساط را پرداخت می کنند که در این ارتباط چند اتفاق می افتد: ۱ـ تکنولوژی وارد کشور می شود۲ـ تأمین مالی برای دولت می کند و نمی گذارد به بودجه دولت فشار وارد شود، خصوصا در شرایط فعلی ورود سرمایه از خارج کمک زیادی به اقتصاد کشور می شود۳ـ اشتغالزایی در اقتصاد کشور ایجاد می شود۴ـ بازگشایی آن پروژه ها عرضه کالایی و خدماتی کشور را افزایش می دهد و در نهایت تورم را کنترل می کند اما در حال حاضر ما این ابزار را نداریم چون در تحریم هستیم.

وی تصریح کرد: با همه این اوصاف بانک مرکزی می توانست روی یک مکانیسم فعال کار و آن را پیاده سازی کند. مثلاً همانطور که ما در زمینه های مختلف صادرات داریم ارائه خدمات بانکی نیز خودش یک نوع صادرات محسوب می شود و اگر قوی باشیم و بتوانیم خدمات بانکی خوبی به دنیا ارائه کنیم مسلماً از این محل درآمدهای خوبی هم می توانیم کسب کنیم. مثلاً انگلستان، مرکزِ بیمه و بانک است و توانسته است از همین طریق بسیاری از درآمدهای خود در بخش تولید ناخالص ملی داشته باشد.

*یارانه واردات به جای صادرات در کشور رانت های بزرگ را بوجود آورده است

معاون ارزی سابق بانک مرکزی در ادامه با اشاره به سوالاتی در باره ثبات نرخ و یا هر نظام ارزی گفت: مسئولان باید برای ثبات نرخ و یا هر نظام ارزی که می خواهند درکشور داشته باشند آن را سریعتر برنامه ریزی کنند و مشخص کنند که این نظام چگونه است؟ رژیم نرخ تثبیت شده است؟ یا شناور ؟ شناور مدیریت شده یا شناور خزنده است؟ چرا که هرکدام از این ها ابزارها و سیاست های خاص خود را می طلبد. آیا تک نرخی بودن و یکسان سازی نرخ ارز هدف دولت است؟ باید این سؤالات پاسخ داده شود و در دستور کار قرار بگیرد و بگویند اگر این سیاست ها اعمال نشوند چه عواقبی در انتظار خواهد بود.

وی یادآور شد: امروز با نرخ ارز ۲۵۵۰  تومان واردات می کنیم و ۳۳۰۰ تومان نرخ ارز بازار است. مسلماً این درست نیست که به واردات برعکس صادرات یارانه بدهیم. یکسان سازی نرخ ارز یک ابزار مهمی است که می توانیم داشته باشیم. حذف رانت هایی که امروز عده ای از آن برخوردار هستند از همین طریق ممکن می شود. امروز اگر کسی در هر بخشی چه دولتی و چه خصوصی اگر۲۵۵۰تومان بخواهد ارز بخرد می داند که اگر ۵۰ واحد را ۱۰۰ واحد بکند یعنی ۵۰واحد۸۵۰ تومانی سود می برد بدون اینکه کاری انجام داده باشد و این بدلیل  مابه التفاوت نرخ ارز است. چرا باید این شرایط حاکم باشد؟اما اگر قیمت ارز ثابت باشد و به همه ۳۳۰۰تومان پرداخت شود این تقاضاهای صوری از بین می رود و تقاضاهای واقعی وارد بازار ارز می شود.

*راه کارهای کنترل نرخ ارز

وی تصریح کرد: نظام های دو نرخی و چند نرخی همیشه فضای رانت را محیا کرده است و طبیعی هم هست که برخی بر استمرار این فضا تأکید داشته باشند چون از این محل کسب سود می کنند.

وی افزود: هدف بانک مرکزی باید این باشد که هرچه سریع تر یکسان سازی را در دستور کار خود قرار بدهد اما چون امروز این بحث هدفمندی یارانه ها پیگیری می شود و آثار تورمی دارد اگر تک نرخی شدن ارز هم اجرایی شود بر این فشار تورمی افزوده خواهد شد. البته نمی توانیم نرخ ثابت را ۲۵۵۰اعلام کنیم بعد بگوییم یک نرخ داریم و بعد بازار آزاد کار خودش را ادامه بدهد. باید۲۵۵۰ را به ۳۳۰۰ برسانیم و این تورم را بالا می برد اما به عقیده بنده این اثر کوتاه مدت خواهد بود و بعد اگر ارز لازم به بازار تزریق کند ممکن است همان نرخ کلا کاهش داشته باشد و روی۳۰۰۰تا۳۱۰۰ بایستد. امامسلما نمی شود این نرخ را از پایین شروع کرد.

وی خاطرنشان شد: به خاطر دارم که یکی از مسئولان بانک مرکزی اعلام کرد ۱۲۲۶تومان نرخ اعلام شده است اما همان روز نرخ بازار آزاد ۱۵۰۰ تومان بود. این یکسان سازی نیست بلکه نرخی است که بانک مرکزی اعلام کرده است و با آن کالا وارد کشور می شود. یا آن روزی که گفتند ۲۴۰۰ تومان نرخ مبادلاتی، چند روز بعد نرخ بازار رفت بالا و بانک مرکزی نتوانست خودش را به آن برساند و فاصله بیشتر شد و بازار به ۳۳۰۰ رسید.

سیدعلی تاکید کرد: رانت های دیگری که در بحث چند نرخی وجود دارد این است که به واسطه چند نرخی بودن تقاضاهای بیشتری در بازار به وجود می آید و یکی از مشکلات بانک مرکزی این است.

داغ کن - کلوب دات کام Balatarin اشتراک گذاری در فیس بوک تویت کردن این مطلب
لینک کوتاه:
http://azini.ir/?p=6839